از تشکیل «شورای مدیریت گذار» باید استقبال کرد

shoraسر انجام آنچه که از آقای حسن شریعتمداری انتظار می رفت بوقوع پیوست. ایشان در مصاحبه ای با آمدنیوز، در جایگاه «سخنگو» اعلام کرد که ساخت تشکلی بنام «شورای مدیریت گذار» در دست است و یا اینکه به اتمام رسیده است. حسن شریعتمداری بی شک در بین شخصیت های آگاه و مجرب سیاسی اپوزیسیون جزو کسانی است که جایگاه ویژه دارد. همین عدم شراکت ایشان در تشکیل گروه های سیاسی و عدم قبول «نقش راهبر و تئوریسین» سیاسی در سال های اخیر نشان از پختگی نگاه او به ضعف ها و قدرت های اپوزیسیون خارج از کشور دارد. اکنون، با برآوردی متفاوت از سرنوشت رژیم جمهوری اسلامی، وارد همکاری عملی و تشکیلاتی شده است.

او از مدت ها پیش، تاکید خود را بر دوری از راهکارهای «براندازی» برای ایران بیان کرده است. مدتی را برآزادی انتخابات در ایران تاکید نمود. و اکنون نیز همچنان با تکیه بر دیدگاه های سیاسی و راهکارهای سیاسی خودش که در طول سال ها دچار تغییر و دکوراژه های رایج دیگر فعالین سیاسی نشده است، کار خودش را ادمه می دهد. همین بقا و دوام دیدگاه های سیاسی، نوعی جایگاه اعتماد و کارشناسی را به او می بخشد.

نام این تشکیلات نیز به صراحت می گوید که هدف این شورا بخشیدن امکان یک «مدیریت» سیاسی برای گذار از جمهوری اسلامی به مرحله ی پس از آن است. در مصاحبه ی شریعتمداری با آمد نیوز چند نکته را وی تاکید نمود که به آنها می پردازیم و سپس تحلیل نهایی از این مصاحبه را و نه بیشتر، خواهیم گفت.

نکاتی که شریعتمداری در این مصاحبه بر شمرد دارای چند سر فصل می باشند:

  • او می گوید که به اصرار دیگران به سمت این حرکت و این ایده رفته است. تجربه ی سیاسی شریعتمداری در سال های گذشته متنافی با این گفته نیست و دیده ایم که تعجیل و یا حرکتی به حساب خویش را او نخواسته است دامن بزند.
  • او از واژه «اپوزیسیون اصولی» استفاده کرد. امید که این گونه واژه ها تا صیقل بشوند زمان نکُشند. در گذشته دیده ایم که واژه آفرینی و دفاع، چشم پوشی و صرف نظر از واژه ها برای اپوزیسیون مشکل آفرین هم بوده است.
  • نکته دیگر دوری این شورا از مشی های براندازی در معنی خالص «براندازی» بود. و اینکه رسیدن به دموکراسی نباید تحت هیچ شرایطی از نظر دور بماند. حسن شریعتمداری از قدیم برای مشی های «برانداز» شوقی نشان نداده است و هرچند از بنیان نافی و مخالف جمهوری اسلامی است ولی خواهان نفوذ به دورن رژیم و گرفتن قدرت می باشد. از همین رو گوی این شورا نیز از پیش برای جلوگیری از «فروپاشی» اجتماعی و نگاه انتقام جویانه، خواهان تصفیه پاکان از ناپاکان در بین مسئولین حکومتی ایران هست تا «عدالتی» در دوران گذار وجود داشته باشد.
  • ایشان بر واژه «گذار» در جهان سیاسی امروز تاکید داشت که بی شک تاکیدی بی جا نیست. بسیاری از حرکات مدرن سیاسی – غیر سنتی – امروز با چرخاندن چرخ های گذار روی ریل های موجود قدرت روی می دهند تا اینکه ویران کردن ریل ها و چرخ های موجود و به بیانی انقلاب را دیگر توصیه نمی کنند.
  • ایشان به حضور نمایندگان اقوام و اتنیک های ایرانی در این شورا اشاره نمود. بی شک در آینده ی سیاسی ایران شریعتمداری جایگاه ویژه ای نزد ترک های ایِران خواهد داشت. اما اینکه او در جایگاه سخنگو، و شورای مذکور می توانند جایگاه دیگر اتنیک های ایران را نیز منظور و لازم بدانند خود یک مزیت بزرگ برای مدیریت گذار است.
  • شریعتمداری بر کنار هم بودن دوستان و غیردوستان در این طرح تاکید داشت تا اینکه شورا کامل و جامع شود. در همین راستا شورا نقش رهبری را برای خود قائل نیست و باور به شعور اجتماعی امروز ایران از اصول کار این شورا است که مردم را نیازمند رهبر نمی بیند بلکه امروزه مدیریت را نیاز اصلی مبارزه ی مردم می شناسد.
  • در این مصاحبه نامی از اعضای دیگر این شورا برده نشد و تعداد اعضا نیز حدود ۳۶ اعلام شد.
  • ایشان می گوید پس از دوران گذار از کار سیاسی کنار می رود و به کار مدنی مشغول ادامه خواهد داد.

اما چند نکته مهم و یا فاکت مهم را نمی توان در برابر هر گروه سیاسی که می خواهد در آینده سیاسی ایران برای رسیدن به دموکراسی فعال باشد نادیده گرفت و اگر این گروه ها به این فاکت ها توجه نکنند ضریب موفقیت آنها نه تنها پایین خواهد آمد، بلکه پتانسیل های خود راهم از دست خواهند داد.

  • تغییر رژیم جمهوری اسلامی در ایران تا «زمانیکه» مردم و رژیم کاملا در برابر هم صف نکشیده باشند و برای شکست دادن هم وارد کارزار اصلی نشده باشند، بسیار به استراتژی ها و سیاست های ایالات متحده ی آمریکا وابسته است. این ضرورت را باید در دوران ریاست جمهوری دونالد ترامپ بسیار جدی گرفت و گفتن و افشای این واقعیت چیزی از اهمیت و قدرت آن نمی کاهد. هر چند که واقعیت محض هم باشند اما نباید فراموش کرد هیچ واقعیتی مجزا و منحصر در جهان ما کار نمی کند و همیشه سیر وقایع و زمان زاینده ی مسائل جدید هستند.
  • هر گروه سیاسی که بخواهد وارد این کارزار شود اگر ذهنیت و آرمان های «ضد آمریکایی» خود را، پنهان و یا آشکار، حمل نماید هم برای خود هم برای دیگران ایجاد مشکل خوهد کرد. بلکه پس از فروپاشی جمهوری اسلامی زمان فعالیت سیاسی برای همه باید و فراهم خواهد بود.
  • این اقدام، اگر موفق بیرون آید، قدمی مهم بسوی تشکیل یک «ادمینستریشن» یا همان مدیریتی از نخبه گان است که باید برای دیگر گروه های سیاسی نیز مدل قرار گیرد تا بتوانند در یک «دولت گذار» مردمی و تکثر گرا جای داشته باشند.
  • آنها که سال ها فعالیت کرده اند اما دستاوردی از آن «جنسی» که می خواسته اند بدست نیاورده اند دراین مدت حساس پیش رو بهتر است بدون کارشکنی، در حمایت از شوراها و اتحادیه های مورد تاییدشان وارد عمل شوند. هر چقدر این اتحاد ها دیرتر صورت بگیرد نقش آنها در برابر استراتژی های دولت های غربی نحیف تر خواهد بود.
  • بسیار مهم است که اگر در زمان گذار نمی توانیم به موفقیت های سیاسی که در خور خود می بینیم برسیم، بتوانیم شرایط جلب اعتماد مردم داخل کشور و همینطور روش های هدایت مبارزه ی مدنی و بدور از خشونت آنها را مد نظر قرار دهیم. این کار و نگرش، فداکاری نیست بلکه یک روش سیاسی معقول است.
  • سخن آخر اینکه، دست و بال اپوزیسیون جمهوری اسلامی در داخل وخارج طبق ملاحظات امروز ما بسته اگر نباشد اما خالی است. اینکه گروه های مختلف بتوانند مشی و برنامه های سیاسی خود را بسرعت مشخص کنند و نشان دهند چقدر پربار هستند، هیچ ضرری برای ابعاد و گسترده ی مبارزه مردم ایران علیه استبداد حاکم بر ایران ندارد. حتی اگر آمریکا در این تبدیل قدرت نقش اصلی را بازی کند، باز مهم است که برنامه ها وطرح های ایرانیان برای رسیدن به تکثرگرایی، از هم اکنون آماده و پرداخته شده باشند.

استقبال سایت «نقطه» از اینگونه حرکاتی که به اتحاد هسته های نوین و موثر در اپوزیسیون خارج از کشور می انجامد، دلیل بر تایید کامل مشی و برنامه سیاسی درازمدت این اتحاد ها نیست.

تحلیل/نقطه